Zvizdal

We zijn ondertussen fan geworden van het gezelschap "Berlin". We hebben al verschillende van hun projecten gezien.

Gisteren zagen we hun project "Zvizdal", over het dorpje Zvizdal en het enige koppel dat steeds bleef wonen in "de Zone"...

"Op 26 april 1986 ontploft een van de kernreactoren in de kerncentrale van de (toen nog Russische, intussen Oekraïense) stad Tsjernobyl. In een straal van dertig km ("de Zone") worden alle inwoners geëvacueerd, behalve zestigers Nadia en Pétro Opanassovitch Lubenoc.

Pétro en Nadia, een echtpaar geboren en getogen in Zvizdal, weigeren de evacuatie en een nieuw aangeboden huis. Ze verkiezen in hun oude dorp, in hun huis te blijven. Een spookdorp. Alle bekenden zijn verdwenen, alleen hun geplunderde huizen getuigen van een voormalige bedrijvigheid. Versteende plaatsen, overwoekerd door de natuur die weer vrij spel krijgt. 

"Zvizdal" toont Pétro en Nadia, beiden de 80 jaar ver voorbij, die onverwoestbaar stand houden in de besmette zone en een zelf verkozen eenzaamheid. Zonder stromend water, elektriciteit, telefoon of post.

Vier jaar lang reisden de makers twee maal per jaar naar Tsjernobyl om telkens een tijd met Pétro en Nadia door te brengen, hen voor de camera te interviewen en hun leven en keuzes te volgen.

Hoe draagt men een afzondering van jaren? Hoe vergaat het het echtpaar bij het ouder worden? Wat als één van hen overlijdt? Volgen andere bewoners hen naar hun geboortegrond of zal Zvizdal langzaam maar zeker worden ingepalmd door de natuur na jaren lang vrij spel?

Er zijn de bijgeloven, er is de wodka, het prevelen, het vloeken, het zingen, de tandpijn, de ouderdomskwalen, het 20 kilometer wandelen naar de winkel, het wachten op iemand van de bewoonde wereld. Er zijn het stokoude, kreupele paard en de uitgemergelde koe.

Een verhaal over eenzaamheid, overleving, armoede, hoop en ja, ook liefde tussen twee mensen met rondom hen het kleurloze, geurloze maar permanente stralingsgevaar."

Trailer:

We vonden het érg goed!

Het verhaal is aangrijpend, ontroerend, grappig, irreëel, bijzonder...

écht de moeite!

: een aanrader !

Wat er op 26 april 1986 gebeurde:

Om 01.23 uur bereikte de reactor tien keer zijn normale vermogen. De brandstofstaven smolten en de druk steeg en veroorzaakte een stoomontploffing, die het 2000 ton zware dak van de reactor wegblies. Door de binnenstromende lucht vlogen de hete moderatorelementen, die van grafiet waren gemaakt, in brand. De grafietbrand voerde een radioactieve rookwolk in de atmosfeer. Bij de brand en de explosie kwamen 31 mensen om. 

Meer dan 24 uur later, op 27 april, kwam de evacuatie van de directe omgeving op gang. Na tien dagen waren circa 135.000 mensen geëvacueerd uit een gebied met een straal van 30 km rond de reactor. Ongeveer 3500 inwoners weigerden het gebied te verlaten. De 30-kilometer zone, ook wel "vervreemdingszone" (Oekraïens: Zona Vidtsjoezjennja) genoemd, is sinds 15 augustus 2012 volgens de regeringscommisie die over Tsjernobyl gaat, weer bewoonbaar omdat de straling genoeg is gedaald. Wel blijft het bij wet verboden om in het gebied te wonen. Men beschouwt groenten en fruit uit het gebied nog steeds als ongeschikt voor menselijke consumptie vanwege de nog aanwezige radioactieve isotopen.